NIEBEZPIECZEŃSTWA PIERESTROJKI

Wprowadzenie w społeczeństwie radzieckim głasnosti uważa się na ogół za sukces, nawet jeśli jawna krytyka skierowana przeciwko administracji Gorbaczowa przyczyniła się do zmniejszenia jego wiarygodności, a samego Gorbaczowa oburzały ataki wymierzone przeciwko jego rządom. Pierestroj-ka okazała się jeszcze trudniejsza. Radzieckie raporty dotyczące gospodarki nigdy nie były obiektywne, szczególnie statystyki poświęcone zbiorom w rolnictwie i inne dane ekonomiczne. Państwo nadal ustanawiało ceny na produkty i subsydiowało upadające przedsiębiorstwa. Nie ulega wątpliwości, że gospodarka była dla Gorbaczowa sprawą najwyższej wagi, ale jaki był cel zaproponowanych przez niego reform? Czy zreformowanie archaicznego systemu w ogóle było możliwe? Jeśli tak, to jak daleko Gorbaczow mógł się posunąć? Wydaje się oczywiste, że powinna nastąpić choćby częściowa decentralizacja, pozwolenie na lokalne inicjatywy decyzyjne i redystrybucja zysków. We wczesnych przemówieniach Gorbaczowa z jednej strony stale powtarzały się słowa takie jak „wydajność\", „dyscyplina\" i „przyśpieszenie\", z drugiej zaś, przeszkody, które należało pokonać, to „biurokracja\" i „formalizm\". Do jak znaczących przemian miał nadzieję doprowadzić w takich dziedzinach, jak rolnictwo, kiedy elity partii komunistycznej odmawiały nawet rozważenia likwidacji systemu gospodarstw kolektywnych? Jak by na to nie spojrzeć, Gorbaczow miał ogromnego pecha. Nie można go było winić za spadek cen ropy naftowej na rynkach światowych, który położył kres krótkiemu okresowi boomu lat siedemdziesiątych.

Nasz serwis powstaje we Współpracy z najlepszymi stronami WWW: